BNR: Is aardwarmte dé oplossing?

In de ‘week van de duurzame aardwarmte’ spreekt Marcel Hoenderdos van BNR/EBN met Manja Thiry – directeur Business Development bij Eneco, Stephan Brandligt – wethouder Delft en Herman Exalto – programmamanager Geo-energie EBN. De klimaatdoelen komen dichtbij en Nederland is druk bezig deze ambitieuze doelstellingen te behalen, maar biedt aardwarmte dé oplossing? Energie voor Elkaar vat het interview samen en voegt de eigen filosofie hieraan toe.

Achterstand inhalen
BNR trapt het interview af met de vraag: hoe halen we de achterstand in? De drie deelnemers zijn het eens: we zijn verwend geraakt met gas en moeten nu, zoals andere landen zonder aardgasvoorraden al eerder deden, op zoek naar creatievere oplossingen. Herman Exalto voegt hieraan toe dat aardwarmte een oplossing biedt. Manja Thiry pleit voor duidelijke spelregels, zodat investeerders weten waar ze aan toe zijn. Energie voor Elkaar ziet in aardwarmte ook een deel van de oplossing. Het is namelijk een duurzame warmtebron die de mix van duurzame bronnen kan aanvullen. In Ede en Amersfoort zijn er al veel vorderingen, maar zoals Manja Thiry ook aangeeft: soms ontbreken de spelregels. Hierdoor is de doorloopsnelheid van een aardwarmteproject moeilijk in te schatten. Aardwarmte is niet goedkoop, dus investeerders willen zekerheid over hun investeringen. De warmtewet 2.0 moet daarom meer duidelijkheid gaan bieden.

Aardwarmte als oplossing
Goed nieuws voor iedere partij in de (aard)warmte: Herman Exalto maakt bekend dat binnenkort een uitgebreider onderzoek over de bodem in heel Nederland openbaar komt. Zo krijgen de ‘maagdelijke witte stukken’ op de kaart een invulling voor de energietransitie. Zoals Stephan Brandligt aangeeft: niet iedere stad heeft het geluk dat er aardwarmte ligt. Daarnaast moet het nog financieel aantrekkelijk gemaakt worden. Volgens Herman Exalto moet subsidie dit stimuleren. Manja Thiry vult aan: er is evolutie nodig, je kunt niet meteen ergens een put boren en kijken wie het wil hebben. De gascentrale van Utrecht ging naar biomassacentrale en nu naar grote warmtepomp met binnenkort aardwarmte. Energie voor Elkaar is het hier mee eens: de energietransitie vraagt om een evolutie van de huidige fossiele warmtevoorziening, naar beter en uiteindelijk perfect. Energie voor Elkaar is zelf actief onderzoek gaan doen in de witte vlekken op de aardwarmtekaart om zich zo verder te evolueren. Op dit moment staan we aan het begin, dus ligt de focus op beter en op niet-fossiel.

Warmtewet
De warmtewet uit 2014 behoeft herziening, vinden de deelnemers aan tafel. De Warmtewet 2.0 is in de maak. Marja benadrukt 2 zaken: 1. de rol voor de gemeente die belangrijker gaat worden en 2. de tariefregulering. Tariefregulering zou draagvlak onder de samenleving moeten creëren volgens Marja. De grotere rol van de gemeente zorgt volgens Energie voor Elkaar niet direct voor een snellere energietransitie. Lokale warmtebedrijven moeten de burger de beste keuze bieden, zodat de burger uiteindelijk zelf kiest welke warmte de burger wil. De grotere rol van de gemeente, die uitvloeit uit warmtewet 2.0, mondt uit in zogenoemde warmtekavels. Energie voor Elkaar ziet daarin enkele nadelen omdat het warmtenetten kan beperken als een warmtebron net buiten een kavel valt. Ook vereist de grotere rol bij de gemeente dat gemeenten in een rap tempo meer kennis in huis moeten halen, terwijl die kennis in Nederland beperkt aanwezig is. Bij warmtebedrijven is die kennis wel aanwezig en daar kan de gemeente mee in gesprek gaan. Er zou daarom meer ingezet moeten worden op samenwerking tussen verschillende partijen.

Herman Exalto legt uit dat de nieuwe wet ook een eis zal geven aan de duurzaamheid van een warmtenet. Zo wordt er naast betaalbaarheid ook gekeken naar de CO2-uitstoot van iedere warmtebron. Energie voor Elkaar blijft bij het punt dat CO2-reductie belangrijk is, maar dat er evolutie nodig is, zoals eerder besproken. Weinig opstartende warmtebedrijven hebben een winstgevende businesscase als ze volledig CO2-vrij en fossielvrij zijn. Pas na duizenden aansluitingen ontstaat er rendement waarna er kan worden geïnvesteerd in verdere verduurzaming. Daarom is het nú zaak om door heel Nederland aan de slag te gaan, in plaats van het perfecte plaatje uit te denken. Dat is simpelweg nog niet betaalbaar en haalbaar.

Beluister het hele fragment via: https://www.bnr.nl/brandstories/over-de-energietransitie-gesproken/10420327/duurzame-warmte

Terug naar overzicht